با شروع فصل سرما، سیستم گرمایشی خانه اهمیت زیادی پیدا میکند و رادیاتور شوفاژ یکی از مهمترین اجزای این سیستم است. رادیاتورها با انتقال گرمای آب داغ به محیط، فضای خانه را گرم میکنند. با این حال، گاهی ممکن است مشکلاتی مانند گرم نشدن رادیاتور، صدای غیرعادی یا نشتی آب رخ دهد که باعث کاهش کارایی سیستم گرمایشی میشود.
شناخت مشکلات رایج رادیاتور شوفاژ و آگاهی از علت و روشهای برطرف کردن آنها میتواند به شما کمک کند تا در بسیاری از موارد بدون نیاز به تعمیرکار مشکل را حل کنید و عملکرد سیستم گرمایشی خانه را بهبود دهید. در این مقاله به بررسی رایجترین مشکلات رادیاتور شوفاژ، دلایل بروز آنها و راهکارهای رفع این مشکلات میپردازیم.
رادیاتور شوفاژ چگونه کار میکند؟
رادیاتور شوفاژ بخشی از سیستم گرمایش مرکزی است که گرمای تولید شده توسط پکیج یا موتورخانه را به محیط منتقل میکند. در این سیستم، آب در داخل پکیج یا موتورخانه گرم شده و از طریق لولهها به رادیاتورها منتقل میشود.
آب گرم وارد رادیاتور شده و با عبور از پرهها یا پنلهای آن، گرمای خود را به هوای اطراف منتقل میکند. سپس آب خنک شده دوباره به سیستم گرمایشی بازمیگردد تا دوباره گرم شود. این چرخه به صورت مداوم تکرار میشود تا دمای محیط در حد مطلوب باقی بماند.
اگر در هر بخش از این چرخه اختلالی ایجاد شود، ممکن است عملکرد رادیاتور کاهش پیدا کند و مشکلاتی مانند سرد بودن رادیاتور یا کاهش گرمایش در خانه به وجود آید.
رایجترین مشکلات رادیاتور شوفاژ
رادیاتورهای شوفاژ ممکن است به دلایل مختلفی دچار مشکل شوند. برخی از این مشکلات ساده هستند و با اقدامات ابتدایی برطرف میشوند، اما برخی دیگر نیاز به بررسی تخصصی دارند.
در ادامه رایجترین مشکلات رادیاتور شوفاژ را بررسی میکنیم.

۱. گرم نشدن رادیاتور شوفاژ
یکی از متداولترین مشکلات سیستم گرمایشی، گرم نشدن رادیاتور شوفاژ است. در چنین شرایطی ممکن است رادیاتور کاملا سرد باشد یا گرمای آن بسیار کم باشد.
-
یکی از مهمترین دلایل این مشکل، وجود هوا در داخل رادیاتور است. وقتی هوا در سیستم جمع میشود، مانع از گردش مناسب آب گرم در داخل رادیاتور میشود و در نتیجه رادیاتور به درستی گرم نخواهد شد. در این مواقع با هواگیری رادیاتور مشکل برطرف میشود.
-
پایین بودن فشار پکیج نیز میتواند باعث کاهش گردش آب در سیستم گرمایشی شود. اگر فشار پکیج کمتر از حد استاندارد باشد، آب گرم به درستی به رادیاتورها نمیرسد و عملکرد آنها کاهش پیدا میکند.
-
همچنین بسته بودن شیرهای رفت و برگشت رادیاتور یا وجود رسوب در لولهها میتواند از دیگر دلایل گرم نشدن رادیاتور باشد.
در صورتی که با بررسی این موارد مشکل برطرف نشود، بهتر است از خدمات تعمیر رادیاتور شوفاژ توسط متخصصان تاسیسات استفاده کنید تا سیستم گرمایشی به طور دقیق بررسی شود.
۲. گرم بودن پایین رادیاتور و سرد بودن بالای آن
گاهی اوقات مشاهده میشود که قسمت پایین رادیاتور گرم است اما قسمت بالای آن سرد باقی میماند. این مشکل به دلیل وجود هوا در داخل رادیاتور ایجاد میشود.
هوا در قسمت بالایی رادیاتور جمع میشود و مانع از پر شدن کامل رادیاتور با آب گرم میشود. به همین دلیل گرما به صورت یکنواخت در سطح رادیاتور پخش نمیشود.
برای رفع این مشکل کافی است رادیاتور را هواگیری کنید. با خارج شدن هوای اضافی از داخل رادیاتور، آب گرم به طور کامل در آن جریان پیدا میکند و گرما در تمام قسمتهای رادیاتور پخش میشود.
۳. گرم بودن بالای رادیاتور و سرد بودن پایین آن
در برخی موارد ممکن است بالای رادیاتور گرم باشد اما قسمت پایین آن سرد باقی بماند. این مشکل به دلیل تجمع رسوب یا لجن در داخل رادیاتور یا لولههای سیستم گرمایشی ایجاد میشود.
رسوبات به مرور زمان در پایین رادیاتور جمع میشوند و مانع گردش مناسب آب گرم میشوند. در نتیجه گرما به بخش پایینی رادیاتور نمیرسد.
در چنین شرایطی نیاز به شستشوی رادیاتور یا رسوبزدایی سیستم گرمایش وجود دارد. انجام سرویس دورهای سیستم گرمایشی میتواند از ایجاد چنین مشکلاتی جلوگیری کند.
۴. گرم نشدن یک رادیاتور در خانه
گاهی ممکن است همه رادیاتورهای خانه به خوبی گرم شوند اما یکی از آنها سرد باقی بماند. این مشکل به دلایل سادهای مانند بسته بودن شیر رادیاتور، وجود هوا در همان رادیاتور یا تنظیم نبودن بالانس سیستم گرمایشی رخ میدهد.
گاهی نیز ممکن است لولههای متصل به آن رادیاتور دچار گرفتگی یا رسوب شده باشند. بررسی وضعیت شیرها، هواگیری رادیاتور و تنظیم سیستم میتواند به رفع این مشکل کمک کند.
۵. صدای غیرعادی در رادیاتور شوفاژ
شنیدن صداهایی مانند تق تق، شرشر یا قل قل از رادیاتور شوفاژ یکی دیگر از مشکلات رایج در سیستمهای گرمایشی است. این صداها به دلیل وجود هوا در داخل رادیاتور یا گردش نامناسب آب در سیستم ایجاد میشوند.
وقتی هوا در لولهها یا رادیاتورها جمع میشود، حرکت آب در کنار هوا باعث ایجاد صداهای مختلف میشود. همچنین تغییرات دما میتواند باعث انبساط و انقباض فلز رادیاتور شود که صدای تق تق ایجاد میکند.
در بیشتر مواقع هواگیری رادیاتور و تنظیم فشار پکیج میتواند این مشکل را برطرف کند.
۶. نشتی آب از رادیاتور
نشتی آب از رادیاتور یکی از مشکلات مهمی است که باید در سریعترین زمان ممکن برطرف شود. این مشکل ممکن است به دلیل شل شدن اتصالات، خراب شدن واشرها یا خوردگی بدنه رادیاتور ایجاد شود.
در برخی موارد نشتی از محل اتصال شیر رادیاتور یا پیچ هواگیری رخ میدهد که با سفت کردن اتصالات یا تعویض واشر برطرف میشود. اما اگر بدنه رادیاتور دچار پوسیدگی یا سوراخ شده باشد، ممکن است نیاز به تعمیر یا تعویض آن وجود داشته باشد.
بیتوجهی به نشتی آب میتواند باعث آسیب به کف ساختمان، دیوارها و حتی سایر بخشهای سیستم گرمایشی شود.
۷. نحوه هواگیری رادیاتور شوفاژ
هواگیری رادیاتور یکی از سادهترین و مؤثرترین روشها برای رفع بسیاری از مشکلات سیستم گرمایشی است. این کار معمولاً در ابتدای فصل سرما یا زمانی که رادیاتور به خوبی گرم نمیشود انجام میشود.
برای هواگیری ابتدا باید پکیج را خاموش کنید تا گردش آب در سیستم متوقف شود. سپس با استفاده از آچار مخصوص یا پیچ گوشتی، پیچ هواگیری که در قسمت بالای رادیاتور قرار دارد را به آرامی باز کنید.
با باز شدن پیچ، هوای جمع شده داخل رادیاتور خارج میشود. پس از چند لحظه، آب از پیچ هواگیری خارج میشود که نشاندهنده پایان هواگیری است. در این مرحله پیچ را دوباره ببندید.
پس از انجام هواگیری بهتر است فشار پکیج را بررسی کنید و در صورت نیاز آن را تنظیم کنید.

دلایل کاهش گرمای رادیاتور در خانه
گاهی ممکن است رادیاتورها کار کنند اما گرمای آنها برای گرم کردن خانه کافی نباشد. این موضوع میتواند دلایل مختلفی داشته باشد.
-
یکی از مهمترین دلایل، تنظیم نبودن دمای پکیج یا موتورخانه است. اگر دمای آب در سیستم پایین باشد، رادیاتورها نمیتوانند گرمای کافی تولید کنند.
-
رسوب گرفتن لولهها و رادیاتورها نیز میتواند باعث کاهش انتقال گرما شود.
-
علاوه بر این، عایق نبودن ساختمان، وجود درز در پنجرهها یا قرار گرفتن وسایل بزرگ در مقابل رادیاتور نیز میتواند باعث کاهش کارایی سیستم گرمایشی شود.
چه زمانی باید رادیاتور را سرویس یا تعویض کرد؟
رادیاتور شوفاژ نیز مانند سایر تجهیزات گرمایشی نیاز به سرویس و نگهداری دارد. اگر رادیاتور به طور مداوم دچار مشکل میشود، گرمای آن کاهش یافته یا نشتی آب در آن مشاهده میشود، ممکن است زمان سرویس یا تعویض آن فرا رسیده باشد.
رادیاتورهای قدیمی کارایی کمتری دارند و مصرف انرژی آنها بیشتر است. در چنین شرایطی استفاده از رادیاتورهای جدید میتواند باعث بهبود عملکرد سیستم گرمایشی و کاهش هزینههای انرژی شود.
روشهای افزایش راندمان رادیاتور شوفاژ
برای افزایش کارایی سیستم گرمایشی و عملکرد بهتر رادیاتورها میتوان چند اقدام ساده انجام داد.
-
یکی از مهمترین اقدامات هواگیری منظم رادیاتورها است که باعث میشود آب گرم به خوبی در سیستم گردش پیدا کند.
-
سرویس دورهای پکیج، رسوبزدایی سیستم گرمایشی و بررسی فشار آب نیز از دیگر اقدامات مهم هستند.
-
همچنین نصب شیرهای ترموستاتیک روی رادیاتورها میتواند به کنترل بهتر دمای هر اتاق کمک کند.
-
استفاده از عایق در پشت رادیاتور نیز باعث میشود گرما به جای دیوار به داخل اتاق منتقل شود و راندمان سیستم گرمایشی افزایش پیدا کند.
جمع بندی
رادیاتور شوفاژ یکی از مهمترین اجزای سیستم گرمایش در ساختمانها است و بروز مشکل در آن میتواند باعث کاهش گرمای محیط و ایجاد ناراحتی در فصل سرما شود. مشکلاتی مانند گرم نشدن رادیاتور، سرد بودن بخشی از آن، ایجاد صداهای غیرعادی یا نشتی آب از جمله مشکلات رایجی هستند که ممکن است در این سیستم رخ دهند.
خوشبختانه بسیاری از این مشکلات با اقداماتی ساده مانند هواگیری رادیاتور، تنظیم فشار پکیج یا سرویس دورهای سیستم گرمایشی قابل حل هستند. در صورتی که مشکل پیچیدهتر باشد، بهتر است از متخصصان تاسیسات کمک بگیرید تا سیستم گرمایشی به طور اصولی بررسی و تعمیر شود.






